Chống bán phá giá thép nhập khẩu là khoản thuế có thể lớn hơn cả thuế nhập khẩu, kể cả với mặt hàng có thuế nhập khẩu ưu đãi 0% như thép cán nóng, nên phải tra trước khi ký hợp đồng, không đợi hàng về cảng. Bài viết tổng hợp các biện pháp phòng vệ thương mại với thép nhập vào Việt Nam mà doanh nghiệp cần kiểm tra năm 2026, cách đối chiếu mã HS, xuất xứ, quy cách và hồ sơ nhà sản xuất.
Danh sách lấy từ quyết định của Bộ Công Thương và bảng mã thuế chống bán phá giá dùng trong VNACCS (bản cập nhật 20/01/2026), cộng biện pháp chống lẩn tránh ban hành tháng 4/2026. Bài không ghi mức thuế vì mức khác nhau theo nhà sản xuất. Quyết định có thể được rà soát, gia hạn hoặc chấm dứt, nên luôn tra hiệu lực trước khi ký hợp đồng.
Cuộn thép mạ kẽm xếp chồng trong hầm tàu sơn đỏ.
Phòng vệ thương mại với thép: căn cứ và cách áp
Phòng vệ thương mại gồm chống bán phá giá, chống trợ cấp, tự vệ, và chống lẩn tránh khi hàng được thay đổi không đáng kể để né biện pháp đang áp. Căn cứ: Luật Quản lý ngoại thương số 05/2017/QH14, Nghị định 86/2025/NĐ-CP quy định chi tiết về các biện pháp phòng vệ thương mại và Thông tư 26/2025/TT-BCT. Cơ quan điều tra là Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương).
Thuế chống bán phá giá nộp cùng tờ khai nhập khẩu, ngoài thuế nhập khẩu và thuế GTGT; mỗi vụ việc có mã thuế riêng trong VNACCS theo nhà sản xuất, nước xuất xứ.
Các biện pháp với thép nhập khẩu cần tra năm 2026
| Hàng hóa | Mã HS chính | Xuất xứ | Văn bản, thời hạn |
|---|---|---|---|
| Thép cán nóng dạng cuộn, tấm: dày 1,2–25,4 mm, rộng đến 1.880 mm, carbon không quá 0,30%, không phủ mạ | 27 mã thuộc 7208, 7211, 7225, 7226 | Trung Quốc | Quyết định 1959/QĐ-BCT ngày 04/07/2025, từ 06/07/2025 đến 05/07/2030; chấm dứt điều tra với hàng Ấn Độ |
| Thép cán nóng như trên nhưng rộng trên 1.880 mm đến 2.300 mm (chống lẩn tránh) | Như dòng trên, trừ 7208.51.00 | Trung Quốc | Quyết định 612/QĐ-BCT ngày 02/04/2026, biện pháp tạm thời, hiệu lực sau 15 ngày; tra quyết định chính thức |
| Thép cán nguội (ép nguội) dạng cuộn, tấm | 7209.16–7209.18, 7209.26–7209.28, 7209.90.90; 7211.23, 7211.29; 7225.50.90 | Trung Quốc | Quyết định 3765/QĐ-BCT ngày 26/12/2025, giai đoạn đến 27/12/2030 |
| Thép mạ kẽm, mạ hợp kim nhôm – kẽm và mạ khác | 7210.41, 7210.49, 7210.50, 7210.61, 7210.69, 7210.90; 7212.30, 7212.50, 7212.60; 7225.92, 7225.99.90; 7226.99 | Trung Quốc, Hàn Quốc | Quyết định 2310/QĐ-BCT ngày 14/08/2025, đến 13/08/2030 |
| Thép phủ màu (tôn màu, đã sơn) | 7210.70; 7212.40; 7225.99.90; 7226.99 | Trung Quốc, Hàn Quốc | Quyết định 2822/QĐ-BCT ngày 24/10/2024, đến 23/10/2029 |
| Thép hình chữ H | 7216.33.11, 7216.33.19, 7216.33.90; 7228.70.10, 7228.70.90 | Trung Quốc; Malaysia có vụ việc riêng | Trung Quốc: Quyết định 1640/QĐ-BCT (2022), 3098/QĐ-BCT (2024), đến 05/09/2027. Malaysia: thời hạn trên bảng mã đến 08/2026, cần tra kết quả rà soát |
| Cáp thép dự ứng lực | 7312.10.91, 7312.10.99 | Malaysia, Thái Lan, Trung Quốc | Quyết định 143/QĐ-BCT ngày 14/01/2025, từ 29/01/2025 |
| Vật liệu hàn: que hàn inox 308 bọc thuốc; dây hàn thép đặc không lõi thuốc | 8311.10, 8311.30, 8311.90; một số mã 7217, 7229 | Malaysia, Thái Lan, Trung Quốc | Quyết định 1624/QĐ-BCT (2022) và quyết định liên quan, giai đoạn đến 19/08/2027 |
| Tháp điện gió | 7308.20.11, 7308.20.19 (8502.31 khi nhập cùng tổ máy) | Trung Quốc | Quyết định 3453/QĐ-BCT ngày 24/12/2024, từ 08/01/2025 đến 07/01/2030 |
Đã hết hạn theo bảng mã: chống bán phá giá thép không gỉ cán nguội (hết từ 26/10/2024). Biểu thuế 2026 còn ghi chú biện pháp tự vệ với phôi thép, thép dài và chống lẩn tránh với một số mã thép cuộn, thép dây; các ghi chú này cần tra hiệu lực trước khi khai.
Cách kiểm tra một lô thép có thuộc diện bị áp hay không
- Đối chiếu mô tả, không chỉ mã HS: phạm vi áp dụng theo đặc tính hàng hóa (độ dày, khổ rộng, carbon, phủ mạ hay không); danh sách mã HS có thể được Bộ Công Thương sửa đổi cho phù hợp mô tả.
- Mã HS và hợp kim: xác định hợp kim theo thành phần trên MTC, ví dụ Bo từ 0,0008% là thép hợp kim; thép cán nóng thêm Bo chuyển sang 7225, 7226 vẫn nằm trong danh sách mã của vụ thép cán nóng. Ngưỡng hợp kim xem bài dịch vụ xuất nhập khẩu sắt thép trọn gói.
- Quy cách cụ thể: tấm cán nóng Trung Quốc dày 12 mm, khổ 1.500 mm thuộc phạm vi Quyết định 1959 nếu không có mác loại trừ; dày 8 mm, khổ 2.000 mm thuộc biện pháp chống lẩn tránh; dày 12 mm, khổ 2.000 mm được loại khỏi biện pháp chống lẩn tránh vì là tấm dày từ 10 mm.
- Mác thép: Quyết định 1959 loại trừ thép không gỉ và danh sách 35 dòng mác thép tấm, như thép đóng tàu theo đăng kiểm ABS, LR, DNV, BV, CCS, KR, NK, RS; thép chịu mài mòn NM400, NM450, NM500; thép kết cấu cường độ cao S355NL, S690QL, Q690. Bốn mác BW450, BS700MCK2, AG700, LG700T thuộc diện miễn trừ; doanh nghiệp chưa có quyết định miễn trừ nộp hồ sơ đề nghị tới Cục Phòng vệ thương mại theo Thông tư 26/2025/TT-BCT.
- Xuất xứ: chứng từ chứng nhận xuất xứ là C/O hoặc chứng từ tự chứng nhận theo CPTPP, RCEP, EVFTA, UKVFTA, ATIGA hoặc hiệp định với Israel. Với thép cán nóng, không nộp chứng từ xuất xứ thì bị áp thuế; nộp được chứng từ xuất xứ nước khác Trung Quốc thì không phải nộp.
Nhân viên nữ HP LINK mặc áo polo xanh navy có logo đứng trước dãy ống thép hàn xoắn cỡ lớn, cần cẩu chân đế phía sau.
Hồ sơ chứng minh nhà sản xuất để áp đúng mức thuế
Với thép cán nóng Trung Quốc, Thông báo kèm Quyết định 1959/QĐ-BCT hướng dẫn hải quan kiểm tra theo ba bước:
- Chứng từ xuất xứ: không nộp thì áp mức thuế chung; xuất xứ nước khác thì không áp; xuất xứ Trung Quốc thì sang bước 2.
- Giấy chứng nhận chất lượng bản chính của nhà sản xuất: tên nhà sản xuất phải trùng tên trong danh sách của Thông báo; không nộp hoặc không trùng thì áp mức chung.
- Tên tổ chức xuất khẩu trên hợp đồng, hóa đơn: trùng nhà sản xuất hoặc công ty thương mại liên quan cùng dòng trong danh sách thì áp mức riêng của dòng đó; không trùng thì áp mức chung.
Vì vậy hợp đồng nên ghi đích danh nhà máy sản xuất; MTC bản chính, C/O, Invoice phải cùng tên nhà máy, cùng mác, cùng quy cách. Người bán là công ty thương mại không có trong danh sách thì lô hàng chịu mức chung dù nhà máy có mức riêng. Hàng không thuộc diện áp thuế chính thức có thể được hoàn thuế tạm thời đã nộp, như vụ thép cán nóng năm 2025, nên lưu đủ hồ sơ từng lô.
Ống thép, thép hộp và thép cuộn xếp trong hầm tàu hàng rời, có lưới chằng ngăn hàng.
Lỗi hay gặp và kinh nghiệm HP LINK
- Thấy thuế nhập khẩu ưu đãi 0% của thép cán nóng rồi quên thuế chống bán phá giá.
- Chỉ dựa vào cột chính sách của biểu thuế: biểu thuế 2026 chỉ gắn ghi chú Quyết định 1959 cho mã 7208.51.00, nên phải tra thêm bảng mã VNACCS và quyết định gốc.
- Hợp đồng ghi nhà máy do bên bán chọn, MTC là bản sao, tên nhà máy trên MTC khác C/O.
- Khổ rộng sát mốc 1.880 mm nhưng MTC, Packing List, Invoice ghi khác nhau.
- Invoice ghi mác kèm chữ or equivalent, không chứng minh được mác loại trừ.
Khoảng 3/4 tờ khai nhập khẩu HP LINK làm là hàng xuất xứ Trung Quốc, thép tàu rời làm hằng ngày, nên đội khai báo soát MTC, C/O nháp, khổ rộng và danh sách nhà sản xuất trước khi tàu chạy. HP LINK đã làm thủ tục cho hàng chục nghìn tấn thép qua hàng trăm tờ khai giai đoạn 2023–2026, cả nhập và xuất. Phần khai báo, phân luồng xem khai báo hải quan thép nhập khẩu tàu rời; mã HS, thuế từng loại xem bài thép cuộn, thép tấm, thép không gỉ.
Câu hỏi thường gặp
Thép cán nóng Trung Quốc có C/O form E thì có phải nộp thuế chống bán phá giá không?
Có. Form E giúp hưởng thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt nhưng không miễn thuế chống bán phá giá; hải quan còn xét giấy chứng nhận của nhà sản xuất và tên công ty xuất khẩu.
Thép cán nóng Ấn Độ có bị áp thuế chống bán phá giá không?
Quyết định 1959/QĐ-BCT chấm dứt điều tra với thép cán nóng xuất xứ Ấn Độ. Lô hàng vẫn cần chứng từ xuất xứ Ấn Độ hợp lệ, vì không nộp chứng từ xuất xứ thì bị áp thuế.
Ống thép nhập khẩu có bị chống bán phá giá không?
Theo bảng mã VNACCS cập nhật 01/2026, ống thép nhóm 73.04 đến 73.06 không có vụ việc chống bán phá giá; xem thêm thủ tục nhập khẩu thép ống.
Thép không gỉ còn thuế chống bán phá giá không?
Biện pháp với thép không gỉ cán nguội đã hết hạn từ 26/10/2024 theo bảng mã VNACCS; vật liệu hàn inox có vụ việc riêng.
Tra thuế chống bán phá giá ở đâu?
Trong bảng mã thuế chống bán phá giá của VNACCS và quyết định của Bộ Công Thương, hoặc gửi HP LINK mã HS, MTC, C/O nháp để soát trước khi ký.
Cần soát một lô thép trước khi ký hợp đồng, xem dịch vụ đại lý hải quan chuyên nghiệp của HP LINK.
HP LINK – dịch vụ hải quan Hải Phòng. Hotline/Zalo 0906 174 066 · Email sales@hplink.com.vn · Văn phòng: Phòng 802–803, Tầng 8, Tòa nhà Apollo, số 1A/10 lô 8A Lê Hồng Phong, Phường Gia Viên, TP Hải Phòng.
