Kiểm tra ray thép khi dỡ hàng là việc làm một lần, ngay tại cảng. Ray đã chở về công trình mới phát hiện cong hay thiếu thanh thì rất khó quy trách nhiệm cho người bán, hãng tàu hay đơn vị bốc xếp. Dưới đây là 7 bước nhân viên hiện trường của HP LINK thực hiện với hàng thép dài, áp dụng cho ray đi container và ray đi tàu rời.
Chuẩn bị trước khi xuống bãi
- Packing list, chứng chỉ nhà máy, bản vẽ (nếu ray khoan lỗ).
- Thước dây 15 m, thước thẳng 1 m, dây căng, bút sơn đánh dấu.
- Máy ảnh hoặc điện thoại có ngày giờ để chụp hiện trạng.

Bước 1. Chụp hiện trạng trước khi dỡ
Với container: chụp số container, số seal, cửa container trước khi cắt seal, rồi chụp hàng ngay khi mở cửa. Với tàu rời: chụp hầm hàng, cách xếp, kê lót trước khi cẩu.
Bước 2. Đếm thanh theo từng loại
Đếm theo bó hoặc theo lớp, đối chiếu với packing list. Ray khác loại, khác chiều dài phải để riêng. Nếu thiếu thanh, ghi ngay số thực nhận.
Bước 3. Đọc ký hiệu trên thân ray
Thân ray có hai loại ký hiệu: chữ cán nổi chạy dọc thân (nhà máy, năm, tháng, loại ray, mác thép) và dập nóng số mẻ luyện. Chụp rõ một vài thanh mỗi loại, đối chiếu với chứng chỉ nhà máy. Đây cũng là thứ cán bộ hải quan xem khi kiểm hóa. Ý nghĩa ký hiệu xem bài ký hiệu ray P43, P50, QU80, JIS 50N.

Bước 4. Đo chiều dài, soát gia công
Đo ngẫu nhiên vài thanh mỗi loại. Với ray khoan lỗ, đo khoảng cách lỗ đầu ray và đường kính lỗ theo bản vẽ. Sai lỗ khoan nghĩa là lập lách không lắp được.
Bước 5. Soát cong vênh, xoắn
Đặt ray trên kê phẳng, căng dây từ đầu đến cuối hoặc nhìn dọc thân ray để phát hiện cong ngang, cong đứng. Thanh nghi cong thì đánh dấu sơn, chụp ảnh có thước. Cong do cẩu một điểm thường nằm ở giữa thanh.
Bước 6. Soát hư hỏng bề mặt
Tìm nứt, mẻ ở đầu ray, vết dập do va chạm, vết móc cẩu, gỉ nặng do ngấm nước biển. Ray cầu trục cần chú ý mặt lăn trên đầu ray vì đây là chỗ bánh xe tiếp xúc.
Bước 7. Đếm phụ kiện và lập biên bản
Đếm thùng, kiện phụ kiện (lập lách, bu lông, cóc ray) theo packing list. Mọi sai khác về số lượng, hư hỏng phải lập biên bản với cảng hoặc hãng tàu ngay tại hiện trường. Cách lập biên bản COR, ROROC xem bài biên bản COR, ROROC khi hàng thiếu, hư hỏng.

Bảng tóm tắt
| Bước | Soát gì | Bằng chứng cần giữ |
|---|---|---|
| 1 | Hiện trạng trước dỡ | Ảnh số container, seal, hầm hàng |
| 2 | Số thanh từng loại | Bảng đếm có chữ ký |
| 3 | Ký hiệu cán nổi, số mẻ | Ảnh cận ký hiệu |
| 4 | Chiều dài, lỗ khoan | Ảnh có thước |
| 5 | Cong vênh, xoắn | Ảnh, vị trí thanh đánh dấu |
| 6 | Nứt, mẻ, gỉ | Ảnh cận |
| 7 | Phụ kiện, biên bản | Biên bản COR, ROROC |
Câu hỏi thường gặp
Có cần thuê giám định độc lập?
Với lô tàu rời hoặc lô giá trị lớn, nên có giám định để làm căn cứ khiếu nại và bảo hiểm. Xem bài giám định khối lượng và dung sai thép tàu rời.
Ray cong nhẹ có nắn lại được không?
Ray có dung sai thẳng chặt, nắn lại khó đạt yêu cầu. Nên ghi nhận ngay để làm việc với người bán hoặc bảo hiểm.
Kết luận
Bảy bước trên giúp có đủ bằng chứng nếu lô ray thiếu hoặc hư hỏng. Cách làm tương tự với thép hình đã được trình bày trong bài kiểm tra thép hình khi nhận hàng. HP LINK có nhân viên hiện trường tại các cảng Hải Phòng, hỗ trợ giám sát dỡ hàng trong khuôn khổ dịch vụ khai báo hải quan sắt thép tại Hải Phòng.
Liên hệ HP LINK
CÔNG TY TNHH GIAO NHẬN QUỐC TẾ HP LINK (HP LINK INTERNATIONAL LOGISTICS CO.,LTD)
Hotline/Zalo/WeChat/WhatsApp: 0906 174 066
Email: sales@hplink.com.vn
Website: dichvuhaiquanhaiphong.com
Văn phòng Hải Phòng: Phòng 802–803, Tầng 8, Tòa nhà Apollo, số 1A/10 lô 8A đường Lê Hồng Phong, Phường Gia Viên, TP Hải Phòng.
Văn phòng đại diện TP.HCM: Tòa nhà số 20, Đường số 8, KDC CityLand Park Hills, Phường Gò Vấp, TP.HCM.
